پازل ۵۰۰۰ تکه برج بابِل اثر پیتر بروگل بزرگ

رونزبرگر آلمان ۵۰۰۰ تکه حدود ۱۵۳x101 سانتی متر مناسب برای سن ۹ تا ۹۹

توجه:
از ابتدای سال ۲۰۲۴، شرکت رونزبرگر با تغییرات عمده در بسته بندی پازل‌های خود در راستای اهمیت دادن به محیط زیست، از جعبه هایی کوچکتر استفاده کرده است و شرینک پلاستیکی روی جعبه‌ها حذف شده و بالا و پایین جعبه‌ها توسط چسب (دایره‌ای) به هم متصل شده‌اند.

متن زیر در صفحه اجتماعی شرکت Ravensburger منتشر شده است:

We’re thrilled to unveil a major upgrade to Ravensburger’s puzzle packaging. Embrace these eco-friendly changes and join us in positively impacting the environment, one piece at a time. 🧩 Let’s puzzle responsibly and create a world where every piece matters

پازلی زیبا با سابقه داستانی بسیار جالب که توسط پیتر بروگل نقاشی شده و توسط رونزبرگر به پازل  پنج هزار تکه تبدیل شده است. برج بابل ساختمانی است که در “سفر پیدایش” به آن اشاره شده‌است. هم اکنون این برج نابود شده‌است.
در گذشته باور بر این بود که درختان هر طبقه بر بروی طبقهٔ پایین می‌افتاد و درختان را وارانه نشان می‌داد. بر پایه آنچه در تورات کتاب پیدایش آمده انسان‌های نخستین که همگی در بابل بودند به سبب کمبود جا و سرچشمه‌ها خواستار پراکنده شدن به جاهای دورتر شدند ازین رو و برای جلوگیری از چند دستگی این برج بلند را ساختند تا همبستگی خود را از دست ندهند.
در سال ۱۸۹۸ میلادی رابرت کلدوی (آلمانی: Robert Koldewey)، باستان شناس آلمانی، در حدود ۹۰ کیلومتری جنوب شهر بغداد و در سواحل فرات جستجو در پی یافتن ویرانه‌ها و بقایای شهر غرق شده بابل را آغاز کرد. برج بابل معبدی مطبق برای ” مردوک ” خدای بابل بود، بنایی با ابعاد ۹۰ در ۹۰ متر و ارتفاع حدود ۹۰ متر. از این بنای عظیم تعدادی از پایه‌های اصلی آن به جای مانده است.

مردوک یا مردوخ یکی از خدایان باستانی تمدن بابل است. در تمدن بابلیان مردوک به عنوان خدای باروری و آفرینش مطرح است. او در دوره حمورابی به‌عنوان محافظ بابل به شمار می‌رفت. مردوک فرزند انکی خدای آبها و جانشین آنو خدای خدایان می‌باشد. در اساطیر بین‌النهرین و در پی توسعه اقتدار سیاسی بابل، مردوک صفات بیشتر خدایان بین‌النهرین را گرد آورد و به رئیس خدایان بابلی، آفریدگار انسان، نور و زندگی بدل شد. او را گاه در ردای جواهر دوخته و با عصا و حلقه پادشاهی مجسم کرده‌اند.
در سال ۴۸۴ پیش از میلاد، خشایارشا ضمن سرکوب شورش بابل، استحکامات دفاعی آنجا را نابود و مجسمه خدای مردوخ را تخریب کرد.
بابلیان اعتقاد داشتند مردوک در کوهی در جهان زیرین زندانی است و در جشن اکیتومی بایست آزادش می‌کردند.

تا پیش از حفاریها و کاوشهای باستان شناسان افسانه‌ها و تصورات گوناگونی در مورد برج بابل وجود داشت. یکی از نمودهای این تخیلات تابلوی نقاشی برج بابل اثر ” پیتر بروگل ” است که برج بابل را بنایی مدور و مطبق با تاقهای قوسی تصور کرده. اما حفاریهای باستان شناسان و پژوهشگران تصویری متفاوت از آنچه گذشتگان می انگاشتند به ما می دهد: بنایی چهارگوش با ابعاد ۹۰ در ۹۰ متر، مطبق و توپر به ارتفاع ۹۰ متر.

پیتر بروگل(۱۵۶۹ ۱۵۲۵) نقاش هلندی دوران رنسانس است که به جهت نقاشی مناظر طبیعی و زندگی روستایی شهرت دارد(نقاشی طبقاتی) از آن جایی که اکثر اعضای خانواده بروگل نقاشان شهیری گشتند برای متمایز کردن پیتر بزرگ به او لقب بروگل روستایی داده اند. شواهدی موجود است که او در بردا متولد شده و پسر یک روستایی بوده که در دهکده بروگل می زیسته است. بروگل پس از آن که در اوان زندگی توانایی و استعداد اعجاب آمیزش را در نقاشی نشان داد به شاگردی پیتر کوئکه فن الست در آمد و سپس با دختر او مایکن ازدواج کرد. او مدتی را در فرانسه و ایتالیا گذراند و سپس به انتورپ رفت و در آنجا به سال ۱۵۵۱ به عنوان استاد به عضویت انجمن نقاشان در آمد. او در هنگام مرگ دو فرزند داشت پیتر بروگل جوان و یان بروگل بزرگ که هر دو نقاشان بزرگ و تحسین برانگیزی از آب درآمدند از آنجایی که فرزندان بروگل در زمان مرگش بسیار کم سن و سال بودند به نظر می رسد که آموزششان بیشتر بر عهده مادرشان که خود نیز یک نقاش بود صورت گرفته باشد.برج بابل ساختمانی است که در سفر پیدایش به آن اشاره شده‌است.هم اکنون این برج نابود شده‌است.در تورات کتاب پیدایش آمده انسان‌های نخستین که همگی در بابل بودند به سبب کمبود جا و سرچشمه‌ها خواستار پراکنده شدن به جاهای دورتر شدند ازین رو و برای جلوگیری از چند دستگی این برج بلند را ساختند تا همبستگی خود را از دست ندهند.

نقد نقاشی برج بابل اثر پیتر بروگل ۱۵۶۳

این نقاشی که بر روی تخته چوبی کار شده و جزو کارهای مذهبی محسوب می شود، دومین نسخه از سه نقاشی است که پیتر بروگل با محوریت برج مقدس بابل کار کرد و در حال حاضر در موزه شهر وین نگهداری می شود. نسخه اول یک اثر مینیاتوری بود که در فهرست دارایی های جولیو کلاویو، مینیاتوریست ایتالیایی و همکار سابق بروگل ثبت شده بود. نسخه سوم یک نقاشی رنگ روغن، بر روی چوب و در ابعادی کوچک تر بود. این نسخه در موزه شهر روتردام قرار دارد. تصور می شود تابلوی روتردام حدود یک سال بعد از تابلوی وین کار شده است. تابلوی وین بزرگ تر است، تقریبا دو برابر بزرگ تر از نسخه روتردام. این نسخه هم چنین به شکل سنتی تری پرداخت شده است. این اثر که بر اساس یکی از داستان های سفر پیدایش طراحی شده، مربوط به زمانی است که خداوند به مقابله با مردمی می پردازد که مشغول ساخت یک برج هستند، آن ها می خواهند این برج به حدی مرتفع باشد که به واسطه آن بتوانند به بهشت برسند. در این نسخه، پادشاه نمرود و همراهانش در برابر کارگرانی در حال سجود ایستاده اند. چنین ماجرایی در انجیل مطرح نشده است، اما از جمله داستان هایی است که یوسف فلاوی، تاریخ نگار معروف به آن اشاره کرده است. چیزی که برای بروگل مهم بوده، به رخ کشیدن غرور و خودبزرگ بینی پادشاه است.

کولوسئوم رم: نمادی از غرور انسان

به تصویر کشیدن برج در چنین ابعاد عظیم و با چنین سطوح شیب داری شاید بی ارتباط با هنر رنسانس شمالی نباشد. اما بقیه جنبه های معماری این اثر فوق العاده بروگل را باید تحت تاثیر کولوسئوم رم دانست. این مساله از طریق یادداشت ها و طرح های اولیه ای که از بروگل به جا مانده، به اثبات رسیده است. در آن دوران، کولوسئوم نماد غرور و زجر بود. به نوعی می توان گفت رم یک شهر ابدی بود که سزار با هدف بقای همیشگی، آن را ایجاد کرد. بعدها پروتستان ها، خرابی ها و فروریختگی های آن را نماد از بین رفتن و ناپایداری جاه طلبی ها و اقدامات انسان در نظر گرفتند.

برج بروگل از نظر طراحی سبکی رومی دارد، اما از نظر معنا، بابلی است. با توجه به بی ثباتی آشکار ساختمانی که بروگل به تصویر کشیده، می توان به این نتیجه رسید که ناکامی در به اتمام رساندن این برج بیش  تر از آن که ناشی از عذاب الهی باشد، به خاطر سختی های مربوط به مهندسی در آن دوران بوده است.

بروگل برج را کنار یک رودخانه، در یک چشم انداز ساحلی قرار داده است. به نظر می رسد با این کار او می خواسته بگوید که در قرن شانزدهم برای حمل کالاهای سنگین، به جای جاده های خاکی از آبراه ها استفاده می شده است. سوژه و محل این نقاشی یادآور اتفاق هایی است که در شهر آنتورپ رخ داد، زمانی که افزایش بی رویه ساخت و ساز باعث بروز مشکلات جدی شد. به این ترتیب این نقاشی را می توان یک هشدار تمثیلی به مقامات شهر در نظر گرفت.

ترسیم دقیق اقدام های دیوانه وار مهندس ها، بنا ها و کارگرها نشان دهنده یک بعد اخلاقی مهم است: بی هدفی تلاش انسان. این مضمون را بروگل در بسیاری از کارهای خود تکرار کرده است. او انسان را یک موجود ضعیف می بیند که کارهایش هیچ نتیجه ای ندارد و تنها مورد مرحمت فصل ها و ریتم موزون سال قرار گرفته است.

برج بابل دارای جزئیاتی بسیار دقیق است. این جزئیات عمدتا مربوط به فرآیند ساخت و ساز هستند، معلومات فوق العاده بروگل در مورد تکنیک های ساختمان سازی کمک زیادی به او کرده است. او این معلومات را زمانی به دست آورد که مشغول طراحی فرآیند حفاری کانال آنتورپ به بروکسل بود. در سمت راست تابلو یک بالابر عظیم دیده می شود. کارگرانی در حد و اندازه های یک مورچه، مشغول قرار دادن تخته سنگ هایی بر روی آن هستند، آن ها این تخته سنگ ها را از طبقات پایین تر می گیرند و به افرادی می دهند که در سطوح بالاتر، منتظر هستند. یک نفر در حال بالا رفتن از نردبان است تا به آن منطقه برود. محلی که با تلاش های مردم به یک سازه معماری ساختارمند تبدیل شده است. در سمت چپ، بخش جلویی بنا تا حدودی کامل شده است. زنی در حال وارد شدن به یکی از دروازه ها است، نردبانی به یکی از پنجره های بالایی چسبیده است، کمی دورتر، گروه دیگری از کارگرها در حال کار بر روی سقف هستند. این چرخه بارها تکرار شده است.

منطق جاری در فعالیت های این افراد (که مورد تحقیق افراد زیادی قرار گرفته است) نشان دهنده نوعی بی تناسبی مضحک است. نحوه استفاده از این ابزارها و به طور کلی فرآیند ساخت چنین تشکیلاتی احمقانه به نظر می رسد. با این حال این افراد هر قدر هم صنعتگرانی ماهر باشند، قدم در مسیر ناامید کننده و بی فایده ای گذاشته اند. سطوح کامل شده با نهایت جزئیات، در برابر بخش هایی قرار می گیرند که در مراحل ابتدایی هستند، در این بین مراحل میانی کار هم دیده می شود. به نظر می رسد آن ها در حال پیگیری یک مسابقه خشم گینانه و مبارزه با زمان هستند، زمانی که بی رحمانه به حرکت خود ادامه می دهد. در این حین بخش های بالایی ساختمان مورد هجوم ابرها قرار گرفته است.